ทำไมคนไทยไม่ควรเลือก “นักการเมืองเก่า พรรคเก่า”
เพียงเพราะความทรงจำในอดีต

พี่น้องชาวไทยที่รัก คำถามหนึ่งที่ได้ยินบ่อยในห้วงใกล้เลือกตั้งคือ “ทำไมไม่เลือกนักการเมืองเก่า พรรคเก่า โดยเฉพาะพรรคเพื่อไทย ที่มีประสบการณ์และเคยทำให้ประเทศรุ่งเรืองในยุคทักษิณเมื่อยี่สิบกว่าปีที่แล้ว”

คำถามนี้ไม่ผิด แต่หากเราตอบด้วยความทรงจำเพียงอย่างเดียว เราอาจกำลังพาประเทศเดินถอยหลัง โดยไม่รู้ตัว

1. ประเทศไทยวันนี้ ไม่ใช่ประเทศไทยเมื่อยี่สิบปีก่อน

โลกเปลี่ยนไปอย่างสิ้นเชิง ทั้งเศรษฐกิจ เทคโนโลยี โครงสร้างการแข่งขัน และความสัมพันธ์ระหว่างประเทศ ที่สำคัญที่สุดคือ โครงสร้างอำนาจทางการเมืองของไทยถูกล็อกแน่นกว่าที่เคยเป็น

รัฐธรรมนูญ 2560 ไม่ได้ถูกออกแบบมาเพื่อให้รัฐบาลจากการเลือกตั้งทำงานได้เต็มศักยภาพ แต่มันถูกออกแบบมาเพื่อควบคุมรัฐบาล ผ่านวุฒิสภาที่ประชาชนไม่ได้เลือก ศาลรัฐธรรมนูญ และองค์กรอิสระที่ไม่ยึดโยงกับประชาชน

ปัญหาของประเทศวันนี้ ไม่ใช่ขาดคนเก่งบริหาร แต่คืออำนาจอธิปไตยของประชาชนถูกบิดงอ

2. ประสบการณ์สูงในระบบเดิม = ความผูกพันกับเครือข่ายเดิม

คันฉ่องส่องไทยไม่ได้มองว่านักการเมืองเก่าทุกคนเลว แต่ชวนตั้งคำถามเชิงโครงสร้างว่า ประสบการณ์จำนวนมากในระบบเดิม มักมาพร้อมกับ

• เครือข่ายอำนาจเก่า
• ดีลทางการเมืองแบบเดิม
• ระบบอุปถัมภ์ที่ต้องรักษาสมดุลผลประโยชน์

เมื่อถึงเวลาต้องเลือกระหว่าง “การผ่าตัดโครงสร้างที่ทำให้ประเทศเดินหน้า” กับ “การประนีประนอมเพื่อให้ได้อำนาจบริหารทันที” ประวัติศาสตร์การเมืองไทยบอกเราว่า พรรคเก่ามักเลือกอย่างหลัง

3. ความสำเร็จในอดีต ไม่ใช่ใบอนุญาตสำหรับปัจจุบัน

การเคยทำให้เศรษฐกิจดีในอดีต ไม่ได้รับประกันว่า จะมีความกล้าหาญพอจะชนโครงสร้างอำนาจในวันนี้

ประเทศไม่ได้ติดหล่มเพราะนโยบายไม่เก่ง แต่ติดหล่มเพราะกติกาไม่เป็นธรรม และรัฐบาลใดก็ตามที่ไม่กล้าแตะกติกานั้น สุดท้ายก็กลายเป็นเพียงผู้ดูแลระบบเดิม

4. การเมืองแบบแบรนด์หรือตระกูล ทำให้การตรวจสอบยากขึ้น

เมื่อพรรคการเมืองถูกผูกกับบุคคลหรือเครือญาติ การตั้งคำถามเชิงหลักการ มักถูกบิดให้กลายเป็นการโจมตีตัวบุคคล

สิ่งนี้ทำให้ประชาชนลังเลที่จะตรวจสอบ และเปิดทางให้โครงสร้างเดิมดำรงอยู่โดยไม่ถูกแตะต้อง

5. ประเทศไทยไม่ได้ขาดรัฐบาล แต่ขาดทางออกจากวงจรเดิม

ตลอดกว่า 25 ปี รัฐบาลจากการเลือกตั้งไทยแทบไม่เคยอยู่ครบเทอม เกมมักจบด้วยศาล องค์กรอิสระ หรือการแทรกแซงนอกระบบ

โจทย์ของการเลือกตั้งครั้งนี้ จึงไม่ใช่ “ใครเคยชนะมาก่อน” แต่คือ “ใครพาประเทศออกจากวงจรนี้ได้จริง”

ประเทศไม่ได้ต้องการฮีโร่จากอดีต แต่ต้องการระบบที่ไม่ต้องรอฮีโร่อีกต่อไป

6. การเลือกตั้งครั้งนี้ คือการตัดสินใจเรื่องรัฐธรรมนูญ

การเลือกตั้งครั้งนี้ผูกกับประชามติว่า ประชาชนจะเริ่มต้นทำรัฐธรรมนูญใหม่แทนฉบับ 2560 หรือไม่

นี่คือด่านวัดใจว่า พรรคการเมืองใดยืนอยู่ข้างอำนาจอธิปไตยของประชาชนจริง หรือเพียงใช้วาทกรรมเพื่อรักษาที่นั่งทางการเมือง

คำถามที่ประชาชนควรถามพรรคเก่า ก่อนกา

• รับรองการทำรัฐธรรมนูญใหม่โดยประชาชนเลือกทั้งชุดหรือไม่
• กล้าลดอำนาจที่ไม่ยึดโยงประชาชนหรือไม่
• พร้อมเลือกการปฏิรูปเหนือดีลทางการเมืองหรือไม่
• มีแผนรื้อโครงสร้างผูกขาดอย่างเป็นรูปธรรมหรือไม่
• ยอมรับความโปร่งใสเชิงระบบจริงหรือเพียงเชิงสัญลักษณ์

บทสรุปแบบคันฉ่องส่องไทย

เหตุผลที่คนไทยไม่ควรเลือกพรรคเก่าเพียงเพราะความทรงจำในอดีต ไม่ใช่เพราะอดีตนั้นเลว แต่เพราะระบบวันนี้ต้องการความกล้าหาญมากกว่าแค่ประสบการณ์

หากพรรคใด—เก่าหรือใหม่— ไม่กล้ายืนหลักคืนอำนาจให้ประชาชน ไม่กล้าแตะโครงสร้างที่ล็อกประเทศ และไม่พร้อมเลือกการเปลี่ยนประเทศเหนือความสะดวกทางการเมือง

พรรคนั้น ต่อให้เคยรุ่งเรืองเพียงใด ก็อาจเป็นเพียงผู้ดูแลระบบเดิม ไม่ใช่ผู้พาประเทศออกจากกับดัก

คำถามสุดท้ายก่อนกา ไม่ใช่ “เขาเคยเก่งแค่ไหน” หรือพรรคมีประสบการณ์แค่ไหน แต่คือ “เขากล้าพอจะคืนประเทศให้เจ้าของจริงหรือไม่”

คันฉ่องส่องไทย ชวนประชาชนคิดเชิงโครงสร้าง ไม่ยึดติดบุคคล และยืนยันหลักว่า อำนาจอธิปไตยเป็นของประชาชน