เจ้าสัวกับอำนาจรัฐ: สองทศวรรษหลังรัฐประหาร 2549–2569

ข้ามไปเนื้อหา

THOUGHT / POWER / SOCIETYนิทรรศการอ่านบนจอ · ฉบับ 26 ตุลาคม 2569

A VISUAL ESSAY · 2006–2026

เจ้าสัว
กับอำนาจรัฐ

สองทศวรรษหลังรัฐประหาร 2549
ความมั่งคั่งโตอย่างไร — และรัฐอยู่ตรงไหน

4 ตระกูลเดิม + 1 มหาเศรษฐีรายใหม่ในทำเนียบอ่านตัวเลข · ตามเส้นทางทุน · ตั้งคำถามกับกติกา

ภาพรวมเส้นเวลาอยู่วิทยาเจียรวนนท์รัตนาวะดีจิราธิวัฒน์สิริวัฒนภักดี+1 ประชาชนวิธีอ่านข้อมูลแหล่งอ้างอิง

I

THE BIG PICTURE

ความมั่งคั่งเพิ่มขึ้นมาก
แต่เส้นทางรวยไม่เหมือนกัน

ห้ากรณีศึกษานี้พาไปเห็นแบรนด์ระดับโลก ช่องทางขาย สัญญารับซื้อไฟฟ้า ทำเล และการซื้อกิจการ

เริ่มจากสิ่งที่ตัวเลขบอกได้

เปรียบเทียบฐานก่อนรัฐประหาร 19 กันยายน 2549 กับข้อมูล Forbes ปี 2569 มูลค่าของหลายกลุ่มเพิ่มขึ้นอย่างมาก แต่ตัวเลขสองปลายทางยังไม่บอกว่าเพิ่มขึ้นเพราะเหตุใด[1] [2]

“รวยขึ้นหลัง” ≠ “รวยขึ้นเพราะ”ตลอดช่วงศึกษามีทั้งรัฐบาลเลือกตั้ง รัฐบาลจากรัฐประหาร การลงทุนต่างประเทศ และการเปลี่ยนแปลงตลาดโลก การเชื่อมเหตุและผลต้องตรวจเป็นรายนโยบายและรายธุรกรรม

มูลค่าปี 2569

พันล้านดอลลาร์สหรัฐ · สเกลเดียวกัน เริ่มจากศูนย์

อยู่วิทยา

47.0

เจียรวนนท์

36.6

รัตนาวะดี

17.6

จิราธิวัฒน์

11.7

สิริวัฒนภักดี

11.5

กราฟนี้แสดงมูลค่าปลายทาง ไม่ใช่อันดับผู้รวยเพิ่มเร็วที่สุด หน่วยที่ Forbes นับมีทั้งครอบครัว พี่น้อง และบุคคล[2]

บัญชีเปรียบเทียบ · อ่านข้อจำกัดคู่กับตัวเลข

กลุ่มทุน	2549	2569	ส่วนต่าง	หมายเหตุ
อยู่วิทยา	2.805	47.0	+44.195	ฐานตระกูลโดยประมาณ
เจียรวนนท์	2.3	36.6	+34.3	ขอบเขตผู้ถูกนับเปลี่ยน
รัตนาวะดี	ไม่มีฐาน	17.6	ไม่คำนวณ	Forbes ระบุชื่อสารัชถ์เป็นรายบุคคล
จิราธิวัฒน์	1.2	11.7	+10.5	ประมาณ 9.75 เท่าของฐานเดิม
สิริวัฒนภักดี	3.2	11.5	+8.3	ประมาณ 3.59 เท่าของฐานเดิม

หน่วย: พันล้านดอลลาร์สหรัฐ ณ ราคาขณะนั้น ไม่หักเงินเฟ้อ ส่วนต่างคำนวณจากค่าที่เผยแพร่; ฐานอยู่วิทยารวมเฉลียว 2.7 + เฉลิม 0.105 = 2.805 ตัวเลขทศนิยมไม่หมายถึงความแม่นยำของการประเมิน[1] [2]

เหตุใดจึงไม่ใช้ชื่อ “ห้าตระกูลที่รวยเพิ่มมากที่สุด”?ยังไม่มีฐานตระกูลที่ปรับขอบเขตตรงกันครบทุกกลุ่ม และไม่มีตัวเลขสารัชถ์ปี 2549 นิทรรศการจึงเสนอห้ากรณีสำคัญในกลุ่มบนสุด แทนการรับรองอันดับการเพิ่มขึ้นตลอดยี่สิบปี

II

HISTORICAL CONTEXT

วางการเมืองกับธุรกิจ
บนเส้นเวลาเดียวกัน

เส้นเวลาแสดงลำดับเหตุการณ์ ไม่ได้ใช้แทนหลักฐานความเป็นเหตุเป็นผล

2549ฐาน Forbes เผยแพร่เดือนกรกฎาคม
รัฐประหาร 19 กันยายน

2553–56โครงการ SPP / IPP ของกลุ่ม GULF
CP ALL เข้าแม็คโคร

2557รัฐประหาร 22 พฤษภาคม
โครงการ IPP สำคัญปี 2556 เกิดก่อนหน้านี้

2559–66ดีล Big C / SABECO / โลตัส
และการควบรวมทรู–ดีแทค

2568–69GULF–INTUCH ควบรวม
18 มิถุนายน 2569: วันประเมินปลายทาง

เหตุการณ์ธุรกิจตรวจจากเอกสารบริษัท ตลาดหลักทรัพย์ฯ และทำเนียบ Forbes[1] [2] [4] [5] [8] [9] [14] [15]

III

FIVE PATHS TO WEALTH

เปิดแฟ้มทุน 5 กลุ่ม

แต่ละแฟ้มแยกเหตุการณ์ที่มีเอกสาร ข้อวิเคราะห์ และจุดที่หลักฐานยังไปไม่ถึง

แฟ้ม / 01

อยู่วิทยา

YOOVIDHYA

จากสูตรเครื่องดื่ม สู่การถือหุ้นในแบรนด์ที่ขายทั่วโลก

กรรมสิทธิ์ในแบรนด์ระดับโลก

47.0

พันล้านดอลลาร์สหรัฐมูลค่า Forbes ปี 2569 [2]

13.969

พันล้านกระป๋องทั่วโลก · ยอดขาย Red Bull ปี 2568 [3]

2549Forbes แยกเฉลียว 2.7 และเฉลิม 0.105 พันล้านดอลลาร์

2568Red Bull รายงานยอดขายทั่วโลก 13.969 พันล้านกระป๋อง

2569Forbes ประเมินเฉลิมและครอบครัว 47 พันล้านดอลลาร์

เอกสารประกอบแฟ้ม [1] [2] [3]

กรอบอธิบาย · กลไกทางเศรษฐกิจ

ถือหุ้นในแบรนด์→ยอดขายทั่วโลก→ผลตอบแทนและมูลค่าธุรกิจ

ความมั่งคั่งโตอย่างไร

ผู้ถือกรรมสิทธิ์ในธุรกิจที่ขยายทั่วโลกสามารถมั่งคั่งขึ้นจากรายได้ซึ่งเกิดนอกประเทศไทย ความเติบโตของธุรกิจและการประเมินมูลค่าหุ้นเอกชนจึงเป็นส่วนสำคัญของเรื่องนี้

หลักฐานเชื่อมโยงและขอบเขต

รัฐอยู่ตรงไหน

หลักฐานชุดนี้อธิบายการเติบโตของธุรกิจระดับโลกได้ชัด แต่ยังไม่แสดงว่ารัฐบาลหลังรัฐประหารเป็นสาเหตุหลักของความมั่งคั่งที่เพิ่มขึ้น [3]

ข้อจำกัดที่ต้องอ่านพร้อมกัน

รวมเฉลียวกับเฉลิมเป็นฐานเบื้องต้น ไม่ได้ตรวจยืนยันขอบเขตทรัพย์สินของทายาททุกคนให้ตรงกันทั้งสองปี ห้ามใช้ทรัพย์สินเฉลิมคนเดียวในปี 2549 เทียบทั้งครอบครัวปี 2569

คำถามชวนมองต่อ — เมื่อธุรกิจเติบโตทั่วโลก ผลตอบแทนจากแรงงาน การจัดจำหน่าย และกรรมสิทธิ์ ถูกแบ่งกันอย่างไร?

แฟ้ม / 02

เจียรวนนท์

CHEARAVANONT

ขยายจากฐานอาหาร ไปยังค้าส่ง ค้าปลีก และบริการสื่อสาร

การผลิต · ช่องทางขาย · โครงข่าย

36.6

พันล้านดอลลาร์สหรัฐมูลค่า Forbes ปี 2569 [2]

3 จุดเปลี่ยน

แม็คโคร · โลตัส · ทรู–ดีแทค [4] [5]

2556CP ALL เข้าเป็นผู้ถือหุ้นใหญ่แม็คโคร

2563กลุ่มซีพีลงทุนซื้อโลตัส; ผู้กำกับอนุญาตพร้อมเงื่อนไข

2566ทรู–ดีแทคจดทะเบียนควบรวมเสร็จ 1 มีนาคม

เอกสารประกอบแฟ้ม [1] [2] [4] [5] [6] [7]

กรอบอธิบาย · กลไกทางเศรษฐกิจ

ผลิตและจัดหา→กระจายผ่านเครือข่าย→ขยายฐานลูกค้า

ความมั่งคั่งโตอย่างไร

การมีธุรกิจหลายช่วงของห่วงโซ่เพิ่มโอกาสประสานต้นทุน การกระจายสินค้า และฐานลูกค้า พร้อมตั้งคำถามเรื่องอำนาจต่อรองกับผู้ผลิตรายเล็ก ผลดีและผลเสียต้องตรวจจากเงื่อนไขการค้าจริง

หลักฐานเชื่อมโยงและขอบเขต

รัฐอยู่ตรงไหน

การอนุญาตรวมซีพี–โลตัส และการรับทราบควบรวมทรู–ดีแทคพร้อมมาตรการกำกับ เป็นการตัดสินใจที่ทำให้โครงสร้างธุรกิจใหม่เกิดขึ้นได้ [4] [5] [6] [7]

ข้อจำกัดที่ต้องอ่านพร้อมกัน

ฐานปี 2549 ระบุธนินท์ ส่วนปี 2569 ระบุพี่น้องเจียรวนนท์ ส่วนต่างจึงไม่ใช่ผลตอบแทนของพอร์ตเดียวกันอย่างเคร่งครัด และยังแยกไม่ได้ว่านโยบายใดสร้างมูลค่าเพิ่มเท่าใด

คำถามชวนมองต่อ — เมื่อช่องทางขายและผู้ให้บริการกระจุกตัว ใครมีทางเลือกและอำนาจต่อรองเพิ่มขึ้น?

แฟ้ม / 03

รัตนาวะดี

SARATH RATANAVADI

จากโครงการไฟฟ้าและสัญญาระยะยาว สู่ฐานพลังงานและดิจิทัล

สัญญารับซื้อไฟฟ้า · การระดมทุน

17.6

พันล้านดอลลาร์สหรัฐมูลค่า Forbes ปี 2569 [2]

+14.2

พันล้านดอลลาร์ · เปรียบเทียบเฉพาะ 2561–2569 [2] [10]

2553–55ได้รับโครงการ SPP 12 แห่ง และลงนามสัญญากับ กฟผ.

2556IPD ได้รับโครงการ IPP สองแห่ง และลงนามสัญญารับซื้อไฟฟ้า

2568GULF–INTUCH ควบรวมเสร็จ 1 เมษายน

เอกสารประกอบแฟ้ม [2] [8] [9] [10]

กรอบอธิบาย · กลไกทางเศรษฐกิจ

โครงการและสัญญา→จัดหาเงินลงทุน→รายได้และมูลค่าหุ้น

ความมั่งคั่งโตอย่างไร

สัญญารับซื้อระยะยาวช่วยให้ประเมินรายได้ในอนาคตได้ชัดขึ้น และรองรับการจัดหาเงินทุน มูลค่าที่ตลาดประเมินยังขึ้นกับต้นทุน หนี้ ความเสี่ยง และผลการดำเนินงาน

หลักฐานเชื่อมโยงและขอบเขต

รัฐอยู่ตรงไหน

เห็นความสัมพันธ์กับรัฐโดยตรงผ่านโครงการและสัญญารับซื้อไฟฟ้า แต่โครงการสำคัญปี 2556 เกิดในรัฐบาลยิ่งลักษณ์ ก่อนรัฐประหาร 2557 ต้องอธิบายความต่อเนื่องข้ามรัฐบาลด้วย [9] [10]

ข้อจำกัดที่ต้องอ่านพร้อมกัน

ไม่มีตัวเลขทรัพย์สินปี 2549 จึงไม่ตั้งฐานเป็นศูนย์ ฐานรองใช้ Forbes ทำเนียบไทยปี 2561 ที่ 3.4 พันล้านดอลลาร์; ไม่ใช่การวัดเพิ่มขึ้นตลอดยี่สิบปี

คำถามชวนมองต่อ — วิธีคัดเลือกโครงการและเงื่อนไขสัญญา แบ่งผลตอบแทนกับความเสี่ยงให้ผู้ลงทุนและผู้ใช้ไฟอย่างไร?

แฟ้ม / 04

จิราธิวัฒน์

CHIRATHIVAT

จากห้างในไทย สู่การลงทุนต่างประเทศและพื้นที่มูลค่าสูง

ค้าปลีก · ทำเล · ทุนข้ามชาติ

11.7

พันล้านดอลลาร์สหรัฐมูลค่า Forbes ปี 2569 [2]

9.75 เท่า

มูลค่าปี 2569 เทียบฐาน 2549 · ยังไม่หักเงินเฟ้อ [1] [2]

2554ซื้อ Rinascente ในอิตาลี

2559 / 2563ซื้อ Big C เวียดนาม / Central Retail เข้าตลาดหลักทรัพย์

2565กลุ่มเซ็นทรัลร่วมลงทุนใน Selfridges Group

เอกสารประกอบแฟ้ม [1] [2] [11] [12] [13]

กรอบอธิบาย · กลไกทางเศรษฐกิจ

เข้าถึงทำเลและทุน→พัฒนาพื้นที่และค้าปลีก→รายได้และมูลค่ากิจการ

ความมั่งคั่งโตอย่างไร

ฐานธุรกิจประกอบด้วยการขายสินค้า การพัฒนาอสังหาริมทรัพย์ และการลงทุนต่างประเทศ ต้องแยกกลุ่มเซ็นทรัลออกจาก Central Retail เพราะทุกดีลไม่ได้อยู่ในบริษัทเดียวกัน

หลักฐานเชื่อมโยงและขอบเขต

รัฐอยู่ตรงไหน

Dusit Central Park เป็นกรณีศึกษาสิทธิใช้ที่ดินระยะยาว เอกสาร Central Pattana ปี 2565 แสดงโครงสร้างเช่าช่วง โดยดุสิตธานีถือสัญญาหลักกับสำนักงานทรัพย์สินพระมหากษัตริย์ตามชื่อขณะนั้น ต้องแยกสถาบันเจ้าของที่ดินออกจากรัฐบาล [11] [12] [13]

ข้อจำกัดที่ต้องอ่านพร้อมกัน

การมีสัญญาเช่าไม่ยืนยันการให้สิทธิพิเศษโดยมิชอบ ต้องตรวจราคา เงื่อนไข และทางเลือกเปรียบเทียบ; Big C เวียดนามเป็นคนละกิจการกับ Big C ไทย

คำถามชวนมองต่อ — การลงทุนโครงสร้างพื้นฐานและสิทธิใช้ทำเลเพิ่มมูลค่าพื้นที่อย่างไร และสังคมได้รับส่วนแบ่งแบบใด?

แฟ้ม / 05

สิริวัฒนภักดี

SIRIVADHANABHAKDI

ต่อยอดฐานทุนเดิม ด้วยกิจการค้าปลีกและเครื่องดื่มในภูมิภาค

ฐานเครื่องดื่ม · ซื้อกิจการ · ตลาดภูมิภาค

11.5

พันล้านดอลลาร์สหรัฐมูลค่า Forbes ปี 2569 [2]

53.59%

สัดส่วนหุ้น SABECO ที่เข้าซื้อผ่าน Vietnam Beverage ปี 2560 [15]

2549เป็นอันดับหนึ่งของทำเนียบไทย ก่อนรัฐประหาร

2559BJC ในกลุ่ม TCC ซื้อหุ้น Big C ไทยจาก Casino

2560Vietnam Beverage เข้าซื้อหุ้น SABECO 53.59%

เอกสารประกอบแฟ้ม [1] [2] [14] [15]

กรอบอธิบาย · กลไกทางเศรษฐกิจ

ฐานธุรกิจเดิม→ระดมเงินซื้อกิจการ→ขยายสินค้าและตลาด

ความมั่งคั่งโตอย่างไร

ทุนขนาดใหญ่ใช้ฐานรายได้และความสามารถระดมเงินขยายกิจการ แต่ราคาซื้อไม่ใช่ความมั่งคั่งที่เพิ่มขึ้นโดยอัตโนมัติ ต้องนับหนี้ ต้นทุน และผลตอบแทนของดีลด้วย

หลักฐานเชื่อมโยงและขอบเขต

รัฐอยู่ตรงไหน

ธุรกิจเครื่องดื่มขึ้นกับกติกาผลิต ภาษี และการจำหน่าย ส่วน SABECO เป็นกรณีการขายหุ้นโดยรัฐเวียดนาม จึงเห็นบทบาทรัฐหลายประเทศในเส้นทางขยายทุน [14] [15]

ข้อจำกัดที่ต้องอ่านพร้อมกัน

เป็นกลุ่มทุนใหญ่ก่อนปี 2549 อยู่แล้ว หลักฐานดีลหลังจากนั้นยังไม่บอกว่ารัฐประหารไทยสร้างมูลค่าเพิ่มเท่าใด และต้องตรวจขอบเขตการรวมทรัพย์สินครอบครัวให้ตรงกัน

คำถามชวนมองต่อ — ใครเข้าถึงเงินทุนเพื่อซื้อกิจการขนาดใหญ่ได้ และผู้ประกอบการรายใหม่มีโอกาสแข่งขันเพียงใด?

IV

WHAT THE EVIDENCE SUPPORTS

ข้อสรุปมีน้ำหนักต่างกัน

รัฐจัดสรรสิทธิ กำหนดการแข่งขัน
และแบ่งความเสี่ยง
ผลต่อความมั่งคั่งต้องตามดูเป็นรายกรณี

01 / ยืนยันจากข้อมูลได้มูลค่าความมั่งคั่งของหลายกลุ่มเพิ่มขึ้นมาก ขณะที่สี่ตระกูลเดิมมีความต่อเนื่องในกลุ่มบนสุด งานวิจัย Hewison ตรวจความต่อเนื่องนี้ถึงปี 2562[16]

02 / เห็นกลไกเชื่อมกับรัฐโครงการไฟฟ้า สัญญารับซื้อ และการตัดสินใจควบรวม แสดงบทบาทรัฐที่ตรวจสอบได้ แต่ยังไม่ใช่หลักฐานว่ามีการเอื้อประโยชน์โดยมิชอบ

03 / ยังระบุตัวเลขเหตุและผลไม่ได้ส่วนเพิ่มของทรัพย์สินที่เกิดจากรัฐประหารโดยเฉพาะยังคำนวณไม่ได้ ต้องแยกผลตลาดโลก การลงทุน หนี้ ราคาหุ้น และขอบเขตครอบครัว

+1

THE PEOPLE IN THE EQUATION

ใครอยู่นอกโต๊ะเจรจา?

คนหนึ่งคนอาจรับผลจากการขยายทุนหลายฐานะพร้อมกัน การประเมินเศรษฐกิจจึงต้องดูอำนาจต่อรองด้วย

คนทำงาน

ค่าจ้าง ความมั่นคง และส่วนแบ่งจากผลิตภาพเพิ่มตามหรือไม่?

ผู้ผลิตรายเล็ก

เข้าถึงตลาดและต่อรองเงื่อนไขการค้าได้เพียงใด?

ผู้บริโภค

ประสิทธิภาพที่เพิ่มขึ้นส่งผ่านเป็นราคา คุณภาพ และทางเลือกอย่างไร?

ประชาชน

ตรวจสอบการจัดสรรสิทธิและภาระความเสี่ยงร่วมกันได้หรือไม่?

คำถามปลายทาง:
ความเติบโตสร้างผลตอบแทนให้ใคร
และใครมีเสียงกำหนดกติกา?

ส่วนนี้เป็นคำถามและกรอบวิเคราะห์ทางนโยบาย ไม่ใช่ข้อค้นพบเชิงสถิติว่าผลตอบแทนของแต่ละกลุ่มเปลี่ยนไปแล้วเท่าใด

V

READING THE NUMBERS

วิธีอ่านข้อมูลอย่างเป็นธรรม

1. วัดความมั่งคั่งสุทธิที่ประเมิน ไม่ใช่เงินสด รายได้บริษัท กำไร หรือมูลค่าทรัพย์สินรวมของบริษัททั้งหมด การมีหุ้นไม่ได้หมายถึงถือเงินสดเท่ามูลค่าหุ้น
2. ใช้ดอลลาร์ ณ ราคาขณะนั้น ไม่ปรับเงินเฟ้อหรือผลอัตราแลกเปลี่ยน มูลค่าขึ้นลงตามราคาหุ้นและวิธีประเมินกิจการเอกชน
3. ปี 2549 กับ 2569 ไม่ใช่วันครบรอบเดียวกัน ฐานเผยแพร่กรกฎาคม 2549 ก่อนรัฐประหาร ส่วนปลายทางประเมิน 18 มิถุนายน 2569 ชื่อ “สองทศวรรษ” ใช้ในความหมายช่วงประวัติศาสตร์โดยประมาณ
4. ขอบเขตสมาชิกเปลี่ยน อยู่วิทยารวมสองรายการเดิม; เจียรวนนท์เปลี่ยนจากชื่อธนินท์เป็นพี่น้อง; สารัชถ์ระบุบุคคลและไม่มีฐานปี 2549 จึงไม่รับรองการจัดอันดับส่วนเพิ่มตลอดยี่สิบปี
5. แยกเหตุการณ์ ข้อวิเคราะห์ และข้อกล่าวหา การได้รับสัญญาหรืออนุญาตควบรวมพิสูจน์ความสัมพันธ์ทางธุรกิจและการกำกับได้ การกล่าวถึงการสั่งการรัฐหรือทุจริตต้องใช้หลักฐานอีกระดับ
6. เอกสารบริษัทบอกธุรกรรมได้ แต่มีมุมของผู้ประกอบการ งานองค์กรผู้บริโภคและงานวิชาการช่วยวิเคราะห์ ควรอ่านประกบคำสั่งต้นฉบับ งบการเงิน และผลติดตามจริงก่อนสรุปผลกระทบเฉพาะ
7. ขอบเขตเนื้อหา เป็นนิทรรศการกรณีศึกษาทุนเอกชนห้ากลุ่ม ไม่ใช่บัญชีความมั่งคั่งครบทุกครอบครัวหรือทุกสถาบันในไทย

VI

SOURCE ROOM

ตามหลักฐานต่อได้ที่นี่

หมายเลขอ้างอิงในเรื่องเชื่อมมายังรายการนี้ กดชื่อเอกสารเพื่ออ่านต้นทาง

1. Forbes · Thailand’s Top 40 · 2549 ↗ฐานความมั่งคั่งก่อนรัฐประหาร ปี 2549; แยกเฉลียวและเฉลิม
2. Forbes Thailand · 50 มหาเศรษฐีไทย · 2569 ↗ปลายทาง ณ 18 มิถุนายน 2569 และวิธีประเมิน
3. Red Bull · ยอดขายทั่วโลก ↗ยอดขาย 13.969 พันล้านกระป๋องในปี 2568
4. CP Axtra · Company overview ↗แม็คโคร 2556 และการลงทุนโลตัส 2563
5. ตลาดหลักทรัพย์ฯ · การควบรวมทรู–ดีแทค ↗จดทะเบียนควบรวม 1 มีนาคม 2566
6. พรเทพ เบญญาภิกุล · ติดตามการรวมธุรกิจซีพี–โลตัส ↗งานวิเคราะห์เผยแพร่ผ่านสภาองค์กรของผู้บริโภค ไม่ใช่คำสั่งต้นฉบับของผู้กำกับ
7. OECD · Broadband connectivity in Thailand ↗การรับทราบควบรวมทรู–ดีแทคและมาตรการกำกับ
8. GULF · รายงานประจำปี 2562 ↗ลำดับโครงการ SPP / IPP และสัญญาซื้อขายไฟฟ้า
9. GULF · Company background ↗ควบรวม GULF–INTUCH เสร็จ 1 เมษายน 2568
10. Forbes · Thailand rich list · 2561 ↗ฐานรองของสารัชถ์ 3.4 พันล้านดอลลาร์
11. Central Retail · Our milestones ↗Rinascente / Big C เวียดนาม / เข้าตลาดหลักทรัพย์
12. Central Group · ธุรกิจห้างในยุโรป ↗การขยายธุรกิจถึง Selfridges ในปี 2565
13. Central Pattana · ทรัพย์สินภายใต้การบริหาร 2565 ↗โครงสร้างเช่าช่วงที่ดิน Dusit Central Park ตามเอกสารขณะนั้น
14. Casino · ขายหุ้น Big C ไทย · 2559 ↗ผู้ขายแจ้งมูลค่าธุรกรรม 3.1 พันล้านยูโร
15. ThaiBev · ประกาศซื้อหุ้น SABECO · 2560 ↗โครงสร้างการซื้อหุ้น 53.59%
16. Kevin Hewison · Crazy Rich Thais ↗งานวิจัยข้อมูล Forbes 2549–2562; ตีพิมพ์ Journal of Contemporary Asia

สำหรับใช้บรรยายหรือเผยแพร่ต่อรักษาเชิงอรรถเรื่องวิธีนับครอบครัวไว้คู่กับตาราง และใช้ชื่อ “ห้ากรณีศึกษา” เพื่อให้ระดับข้อสรุปตรงกับหลักฐาน ก่อนอ้างข้อมูลเป็นสถานะปัจจุบัน ควรตรวจต้นทางอีกครั้ง

เจ้าสัวกับอำนาจรัฐ · นิทรรศการอ่านบนจอ
เรียบเรียงข้อมูลสำหรับการบรรยาย · 26 ตุลาคม 2569กลับขึ้นด้านบน ↑